Stanowisko RIO Kielce:
Szanowny Panie Prezydencie, wnioskiem doręczonym na adres Regionalnej Izby Obrachunkowej w Kielcach w dacie 31.01.2020 roku, zwrócił się Pan o udzielenie odpowiedzi na pytania:
1. W trybie jakich przepisów prawa należy dokonać egzekucji nieuiszczonej dobrowolnie opłaty?
2. Jak należy zinterpretować pojęcie okres korzystania z zezwolenia” i jak w związku z tym naliczać opłatę za ten okres? Czy pojęcie to oznacza okres od daty obowiązywania zezwolenia określony w zezwoleniu do daty:
– wygaszenia (czyli wystąpienia zdarzenia będącego przyczyną wygaszenia zezwolenia np. likwidacji punktu sprzedaży napojów alkoholowych, zmiany składu osobowego spółki cywilnej),
-wydania decyzji o wygaszeniu,
– doręczenia decyzji,
– uprawomocnienia decyzji o wygaszeniu zezwolenia,
– innej?
3. Jak należy zinterpretować pojęcie okres korzystania z zezwolenia” w sytuacji gdy przedsiębiorca złoży odwołanie od decyzji o wygaszeniu zezwolenia do organu Il instancji? Wówczas okres faktycznej możliwości korzystania z zezwolenia wydłuża się w praktyce do czasu wydania decyzji przez ten organ (nawet o kilka miesięcy od daty wygaszenia).
4. Jaki należy wskazać termin płatności opłaty za okres korzystania z zezwolenia w sytuacji:
-wygaszenia zezwoleń,
– cofnięcia zezwoleń.
5. Jaki rodzaj odsetek należy naliczyć od opłaty niewniesionej przez przedsiębiorcę w terminie?
Odpowiadając na to pytanie, wskazać należy na następujące okoliczności.
Ad 1. Opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, o których stanowi art. 111 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2277 ze zm.), dalej u.w.t.p.a. – stanowią niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym, tj. dochody pobierane przez samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw, co wynika z art. 60 pkt 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 869 ze zm.), dalej u.f.p.
Zgodnie z art. 67 ust. 1 u.f.p., do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60) i odpowiednio przepisy działu Ill ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.).
Jak wynika z art. 66 u.f.p., do egzekucji należności, o których mowa w art. 60, mają zastosowanie przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Egzekucję niepodatkowych należności budżetowych, w tym opłat za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, prowadzi się na podstawie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm.), dalej u.p.e.a. oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 30 grudnia 2015 r. w sprawie postępowania wierzycieli należności pieniężnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017, poz. 1483).
Stosownie do art. 2 § 1 pkt 1 oraz art. 3 § 1 u.p.e.a. egzekucji administracyjnej podlegają podatki, opłaty i inne należności, do których stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, 924 i 1018). Egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2, gdy wynikają one z decyzji lub postanowień właściwych organów, albo – w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego – bezpośrednio z przepisu prawa, chyba że przepis szczególny zastrzega dla tych obowiązków tryb egzekucji sądowej.
Ad 2. Zgodnie z art. 111 ust. 1 u.w.t.p.a., w celu pozyskania dodatkowych środków na finansowanie zadań określonych w art. 41 ust. 1 gminy pobierają opłatę za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, o których mowa w art. 18. Jak wynika z powołanego przepisu opłata jest pobierana na okres korzystania z zezwoleń, tj. okresu na jaki zostały one wydane przedsiębiorcy w celu prowadzenia sprzedaży napojów alkoholowych.
Jak wynika z art. 111 ust. 8 u.w.t.p.a., w roku nabycia zezwolenia lub utraty jego ważności, opłaty, o których mowa w ust. 1-5, dokonuje się w wysokości proporcjonalnej do okresu ważności zezwolenia. Powyższa regulacja wskazuje, że w roku utraty ważności zezwolenia, opłaty dokonuje się w wysokości proporcjonalnej do okresu ważności zezwolenia. Utrata ważności zezwolenia zaistnieje od dnia uprawomocnienia się decyzji o cofnięciu zezwolenia na podstawie art. 18 ust. 10 u.w.t.p.a. oraz wygaśnięcia zezwolenia z mocy prawa na podstawie art. 18 ust. 12 u.w.t.p.a.
Wygaśnięcie zezwolenia powoduje utratę uprawnień do prowadzenia działalności w nim określonej z datą wystąpienia zdarzenia, z którym przepis prawa łączy powyższy skutek. Natomiast decyzja o wygaszeniu zezwolenia potwierdza jedynie fakt ustania obowiązywania zezwolenia z datą wystąpienia tego zdarzenia.
Ad. 3. Złożone przez przedsiębiorcę odwołanie od decyzji o wygaszeniu zezwolenia do organu II instancji, nie ma wpływu na fakt wygaśnięcia zezwolenia z mocy prawa na podstawie art. 18 ust. 12 u.w.t.p.a. Zatem odwołanie od decyzji o wygaszeniu zezwolenia nie wydłuża okresu ważności zezwolenia, a tym samym nie upoważnia przedsiębiorcy do korzystania z zezwolenia.
Ad 4. Terminem płatności opłaty za okres korzystania z zezwolenia w sytuacji wygaśnięcia zezwolenia jest data zaistnienia zdarzenia powodującego wygaśnięcia zezwolenia z mocy prawa na podstawie art. 18 ust. 12 u.w.t.p.a, natomiast w przypadku cofnięcia zezwolenia, terminem płatności opłaty będzie data uprawomocnienia się decyzji o cofnięciu zezwolenia.
Ad 5. Od opłaty niewniesionej przez przedsiębiorcę w terminie należy naliczyć odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych określone w dziele III rozdział 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm.), stosownie do art. 67 ust. 1 u.f.p.
Jednocześnie pragnę podkreślić, że jest to jedynie stanowisko Regionalnej Izby Obrachunkowej w Kielcach, która nie posiada uprawnień do dokonywania powszechnie obowiązującej wykładni przepisów prawa.
Uprzejmie proszę również o zastosowanie się do wymogów dotyczących składania kolejnych wniosków, tj. przedstawienia stanowiska własnego, dotyczącego sprawy objętej wnioskiem.
{RIO Kielce, 2020-02-20, sygn. Wl.54.9.2020}